کلینیک فکر بنیان
درمان هیجان‌مدار (EFT)
درمانی که هیجان‌ها را منبع اطلاعات و تغییر می‌داند؛ در دو شکل فردی و زوجی.
پشتوانه‌ی پژوهشی متوسطکارآزمایی‌های کنترل‌شده‌ی مثبت دارد، اما شمار یا کیفیت پژوهش‌ها هنوز به اندازه‌ی درمان‌های خط اول نیست.
درمان هیجان‌مدار (Emotion-Focused Therapy) را لزلی گرینبرگ و همکارانش بر پایه‌ی پژوهش درباره‌ی نقش هیجان در تغییر روانی ساختند. در این رویکرد، هیجان‌ها دشمن نیستند؛ راهنمای نیازهای ما هستند. درمانگر کمک می‌کند هیجان‌های عمیق‌تر (مثلاً غم یا ترسی که زیر خشم پنهان است) دیده و تجربه شوند و هیجان‌های تازه و سالم‌تر جای الگوهای قدیمی را بگیرند.
دو شکل اصلی
- درمان هیجان‌مدار فردی: برای افسردگی، آسیب‌های بین‌فردی حل‌نشده و سوگ
- زوج‌درمانی هیجان‌مدار (EFCT): ساخته‌ی سو جانسون، بر پایه‌ی نظریه‌ی دلبستگی؛ چرخه‌ی منفی تعامل زوج را شناسایی و پیوند ایمن را بازسازی می‌کند
شواهد
درمان هیجان‌مدار فردی در کارآزمایی‌ها برای افسردگی هم‌سطح CBT بوده است. زوج‌درمانی هیجان‌مدار از پژوهش‌شده‌ترین زوج‌درمانی‌هاست و در فراتحلیل‌ها اثر بزرگی بر رضایت زناشویی نشان داده است.
یک توضیح مهم
در صفحه‌ی پیشین این نشانی، EFT به معنای «تکنیک آزادی عواطف» (Emotional Freedom Techniques، روش ضربه زدن روی نقاط بدن) معرفی شده بود. آن روش پشتوانه‌ی پژوهشی کافی ندارد و پژوهشگران اثر آن را بیشتر به اجزای مواجهه و شناختی‌اش نسبت می‌دهند تا به ضربه زدن. ما آن را به کار نمی‌بریم و این صفحه را با درمان هیجان‌مدار، که شواهد علمی دارد، جایگزین کردیم.
منابع
- Elliott, R. et al. (2013). Research on humanistic-experiential psychotherapies. In Bergin & Garfield's Handbook.
- Johnson, S. M. et al. (1999). Emotionally focused couples therapy: status and challenges. Clinical Psychology: Science and Practice.
- Wiebe, S. A. & Johnson, S. M. (2016). A review of the research in Emotionally Focused Therapy for couples. Family Process.
صفحه‌های مرتبط
افسردگیغم، بی‌علاقگی و کاهش انرژی که دست‌کم دو هفته ادامه دارد و زندگی روزمره را مختل می‌کند.
مشکلات ارتباطیتعارض‌های تکرارشونده، دوری عاطفی، خیانت یا دشواری در برقراری و نگه‌داشتن رابطه‌های نزدیک.
زوج‌درمانیجلسه‌های مشترک برای زوج‌ها، با هدف بهبود ارتباط، حل تعارض و بازسازی نزدیکی؛ آنلاین یا حضوری.
زوج‌درمانی به روش گاتمنزوج‌درمانی ساختاریافته بر پایه‌ی چند دهه پژوهش جان و جولی گاتمن درباره‌ی رابطه‌های پایدار و ناپایدار.
بازبینی علمی: مهر ۱۴۰۵. این متن آموزشی است و جای ارزیابی و تشخیص متخصص را نمی‌گیرد.